11 лістапада -- 90-годдзе заканчэння Першай сусветнай вайны. Ці супакоіліся яе ахвяры ў нашай зямлі?

Тут, у наваколлі Занарачы, у сакавіку 1916 года адбыліся жорсткія баі паміж рускімі германскімі войскамі. Лінія фронту праходзіла прыкладна па месцы гэтай дарогі са Стахоўцаў на Занарач і далей праз возера Нарач (на гарызонце). Сёння тая лінія фронту падзяліла месцы спачыну нямецкіх салдат на поўначы ад яе і расійскіх – на поўдні.

У сакавіку падчас такзванай Нарачанскай аперацыі расійская армія страціла каля 100 тысяч салдат і афіцэраў. Германія -- ад 30 да 40 тысяч. Як піша ў сваёй кнізе "Нарочанское эхо Вердена" мядзельскі краязнаўца Генадзь Малышаў, у момант спынення сакавіцкага наступлення 5000 трупаў было знята [расійцамі] з дацяных загародаў.
Ці супакоіліся ахвяры той вайны на нашай зямлі?

Мястэчка Кабыльнік (афіцыйна -- в. Нарач). На могілках, дзе пахаваны немцы, ахвяры Першай сусветнай вайны.

 

Магіла Івана Папова. Адзіны воін расійскай арміі, імя якога нанесена на бетонным крыжы, сярод помнікаў нямецкім салдатам. Кабыльнік.

На могілках у Проньках пахаваныя нямецкія салдаты. На жаль, гэтага нельга сказаць аб расійскіх салдатах, якія загінулі ў Нарачанскай аперацыі.

У Княгініне, на месцы пахавання больш за 2500 салдат расійскай арміі, мабыць, самым буйным вайсковым некропалі ў Беларусі, ёсць помнік ахвярам вайны. Тэрыторыя ж могілак зарасла бур’яном, на ёй стаіць сметніца з табліцай: “Временная площадка для хранения отходов”.

Жыхар Мядзела Антон  Бяляўскі сваім коштам ўстанавіў гэты помнік на брацкай магіле расійскіх воінаў у вёсцы Баяры паблізу Мядзела.


Нямецкі дот ля вёскі Целякі.