Раззбраенне літоўскага атрада

– А ў партызанцы вы не ваявалі? Толькі ўступілі?...

– Ваяваць та я з нікім не ваяваў. Толька помню… Куцевічы вёска. Але там і пры Польшчы была гміна, і пры немцах гміна. Невялікая вёсачка Куцевічы. Гэта каля Барун. З Ашмян едучы на Баруны. І там стаялі літоўскія. Аддзел міліцыі, як ён там не помню называўся. І нам была задача раззброіць іх. Мы напалі і раззбраялі іх. Яны не адбіваліся. Далі каманду. Усё злажылі аруж'я. І раздзелі мы іх дагала...

Усё прачытаць (і паслухаць) можна тут:
З успамінаў ветэрана АК Юзэфа Грыньчука

Дэн Кастэла даехаў да Маладзечна.



І даў тут канцэрт. Амерыканскага спевака падтрымаў Зміцер Бартосік.

Фота Валера Трацяка.

– А, да-да, помню. Так із какого вы колхоза? – прапытаў мяне, тады яшчэ маладога газетчыка, журналіста мясцовага выдання, у калідоры завода лёгкіх металаканструкцый намеснік дырэктара Іван Журыха.

– Ніколі не прамоўлю больш назву свайго выдання, – падумаў я сам сабе.

Справа ў тым, што незадоўга перад гэтым я патэлефанаваў Івану Журыху:

– Іван Іванавіч, гэта Манцэвіч са “Святла камунізму”. Ці магу я з вамі сустрэцца?

– Какіе могут быть вопросы. Сегодня я на заводе.

Можна толькі здагадвацца, колькі падобных сітуацый магло здарыцца, ды і задаралася ў той час, калі “Запаветамі Ільіча”, “Чырвонымі зоркамі”, “Шляхамі Перамогі”, “Сцягамі Леніна” і “Ленінскімі клічамі” называліся не толькі калгасы, а і раёнкі. Нешматлікія выданні мелі шчасце на  слова “газета” ў лагатыпе: “Настаўніцкая газета”, ды, мабыць, і ўсё.

Калі ў Маладзечна прыйшоў час пераменаў, калі праспект Леніна стаў Вялікім Гасцінцам, а плошча імя правадыра стала Цэнтральнай плошчай, вуліца Савецкая стала Віленскай, і назаўсёды ў нябыт сышло словазлучэнне “Тупік Пушкіна” (!), калектыў “Святла камунізму” таксама захацеў пераменаў. І мы скарысталі цудоўную магчымасць. Разумны чалавек, рэдактар Аляксандр Хазянін, не стаў гэта рабіць кулуарна і без “народу”. Абвесцілі конкурс.

– Але чаму не назваць газету газетай, ды і Маладзечанскай? – спытаўся я ў калег. Усё ў назве зразумела. Газета з Маладзечна.

– Ну ты, Манцэвіч, даеш. Столькі назваў прыгожых ёсць: “Крыніца”, “Раніца”, “Родны край” – парыраваў Валеры Маркелаў, паэт з цудоўным адчуваннем слова. – Людзям прыемна будзе разгарнуць такое выданне. Сваё, роднае, беларускае.

Ну што я мог супраць Маркелава з яго паэтычным аўтарытэтам? Адчуваў, што гэта апошні шанец зрабіць нешта правільнае з назвай – газета  ішла да перарэгістрацыі. І тут згадаў той выпадак на заводзе. Гэтага аргумента было дастаткова.

“Маладзечанская газета” стала першай газетай ў Беларусі, у назве якой спалучылася назва горада і слова “газета”. Ужо пасля з’явіліся “Аршанская газета”, “Лідская газета”, “Веснікі”, “Кур’еры” і “Панарамы”.

Сёння раніцай я быў на ўрачыстым сходзе ў сваіх калег ў рэдакцыі “Маладзечанскай газеты”. 70 год выданню, пра якое многія газетчыкі, і не толькі дзяржаўных выданняў, могуць сказаць: “Тут я чамусьці навучыўся”. І пасля, за кубачкам чаю, мы прыгадалі гэту гісторыю, як газета назву мяняла.

Прайшло нямала часу. У маім жыцці з’явіўся другі праект: “Рэгіянальная газета”. Гэта ўжо крыху іншая гісторыя. Але я заўсёды ўдзячны Івану Іванавічу Журыху, які ў мяне некалі спытаўся:  Так із какого вы колхоза?

З усмешкай ваш

А.М.